مشت نمونه خروار است :

به­خوبی، جامعه و ضرورت استفاده از نمونه را نشان می­دهد.

 

با یک گل بهار نمی­شود :

قابل تعمیم بودن نتیجه­ی نمونه­گیری اشتباه به جامعه

برگرفته از وبلاگ:http://www.amar-st.blogfa.com

پیدایش رسمی احتمال از قرن هفدهم به عنوان متدی برای محاسبه شانس در بازیهای قمار بوده است. اگر چه ایده های احتمال شانس و تصادفی بودن از تاریخ باستان در رابطه با افسونگری و بخت آزمایی و بازیهای شانسی و حتی در تقسیم کار بین راهبان در مراسم مذهبی وجود داشته است و به علاوه شواهدی از بکارگیری این ایده ها در مسائل حقوق٫ بیمه٫ پزشکی و نجوم نیز یافت میشود٫ اما بسیار عجیب است که حتی یونانیان اثری از خود در رابطه با استفاده از تقارنی که در هندسه بکار می برده اند در زمینه احتمال یا اصولی که حاکم بر مسایل شانس باشد بجا نگذاشته اند. ارسطو پیشامدها را به سه دسته تقسیم می نمود: ۱) پیشامدهای قطعی که لزومآ اتفاق می افتادند. ۲) پیشامدهای احتمالی که در بیشتر موارد اتفاق می افتادند. ۳) پیشامدهای غیر قابل پیش بینی و غیر قابل شناسایی که فقط با شانس محض رخ میدهند. اما ارسطو به تعبیرهای مختلف احتمال اعتقاد نداشته و فقط احتمال شخصی که مربوط به درجه اعتقاد افراد نسبت به وقوع پیشامدهاست را معتبر می دانسته است. پاسکال و فرما اولی کسانی هستند که در اوایل قرن هفدهم مسایل مربوط به بازیهای شانسی را مورد مطالعه قرار دادند و این دو نفر به عنوان بنیانگزاران تئوری ریاضی احتمال لقب گرفته اند. دانشمندانی از قبیل هی گنز کارهای آنها را ادامه داده و ویت و هلی این مسایل را در آمارهای اجتماعی بکار گرفتند. این علم جدید نخستین نقطه اوج خود را در اثر مشهوری از ژاکوب برنولی بدست آورد. در این اثر علاوه بر تعریف کلاسیک احتمال ریاضی٫ اساس خاصی از قانون اعداد بزرگ و کاربردهای احتمال در آمارهای اجتماعی نیز مطرح شده است. در قرن هجدهم متفکران بزرگی چون دی مور٫ دانیل برنولی٫ آلمبرت٫ اویلر٫ لاگرانژ٫ بیز٫ لاپلاس و گاوس قسمتی از وقت خود را به این علم جدید اختصاص دادند. بیز در سال ۱۷۶۳ قانون معروف بیز را ارائه می دهد و لاپلاس در نوشته ای تمام موضوع علم احتمال را جمع آوری می کند. مهمترین قضایای حدی که در محاسبات احتمالی بکار می رفته و تاثیر احتمال در ریاضی٫ فیزیک٫ علوم طبیعی٫ آمار٫ فلسفه و جامعه شناسی در این اثر جمع آوری شده است. با مرگ لاپلاس در سال ۱۸۷۲ اوج پیشرفت این علم به اتمام رسید و علی رغم برخی تلاشهای فردی که ماحصل آنها کشف قضایایی چون قضیه اعداد بزرگ پواسون و یا نظریه خطاهای گاوس بود٫ بطور کلی احتمال کلاسیک ارتباط خود را با مسائل تجربی و علمی از دست میدهد. اما جریانهای متقابل ظاهر می شوند. به موازات پیشرفت نظریه ریاضی یک نظریه آمار به عنوان کاربردهایی از احتمال بوجود می آید. این نظریه در رابطه با مسایل مهم اجتماعی از قبیل اداره داده های آماری٫ مطالعه جمعیت و مسایل بیمه بکار می رفته است. اساس کار توسط افرادی چون کوتلت و لکسیز ریخته شده و توسط دانشمندانی چون فشنر(روانشناس)٫ تیله و برانز(منجمان)٫ گالتون و پیرسون(زیست شناسان) پیشرفت نموده است. این کارها در اواخر قرن نوزدهم در جریان بوده و در انگلستان و برخی دیگر از کشورها حرفه حسابگری٫ به مفهوم آماردانی که از اقتصاد و ریاضی هم اطلاعاتی دارد و در جمعیت شناسی و بیمه خبره می شود٫ رونق می یابد. از طرف دیگر فرمولهای کلاسیک ایده های احتمال میز مسیر پیشرفت و کاربردی خود را ادامه میدادند. در این قرن در تلاش برای روشن سازی پایه منطقی کاربردهای احتمال٫ وان میزز یک فرمولبندی جدید برای محاسبات احتمالی ارائه میدهد که نه تنها از نظر منطقی سازگار بوده بلکه نظریه ریاضی و تجربی پدیده های آماری در علوم فیزیکی و اجتماعی را پایه گذاری می نماید. مدل کلاسیک احتمال توسط برنولی و لاپلاس معرفی شد. این مدل به دلیل فرض همطرازی و عدم امکان تکرار در شرایط یکسان و دلایل دیگر با اشکالاتی روبروست که بسیاری از پدیده های طبیعی بر آن منطبق نیست. ایده های اساسی نظریه تجربی احتمال که قرار دادن فراوانی نسبی بجای احتمال است در سال ۱۸۷۳ توسط پواسون ارائه گردید. بسیاری از مسائل احتمال حتی قبل از بیان اصول آن توسط کلموگرف در سال ٫۱۹۳۳ با ابزارهای تجربی و حتی نظری توسط دانشمندان مطرح شده است. ولی کلموگرف با بیان اصول احتمال پایه این علم و ارتباط دقیق آنرا با مباحث ریاضی مستحکم می نماید. در این زمان احتمال به عنوان یکی از شاخه های ریاضی٫ نه تنها کلیه ابزارهای ریاضی را جهت پیشرفت خود بکار می گیرد٫ بلکه توانسته کاربردهایی را در حل برخی از مسایل ریاضی داشته باشد. نظریه احتمالی اعداد٫ نظریه احتمالی ترکیبیاتی و کاربردهای شاخص احتمال در برخی از مسایل آنالیز٫ بعضی از کاربردهای احتمال در ریاضی هستند. از طرف دیگر احتمال به عنوان زیربنای ساختاری و اصول ریاضی علم آمار٫ در جهت پیشرفت این علم و قوام بخشی به دستورات آن نقشی اساسی دارد. مسائل جالب احتمال هندسی و نظریه احتمالی اعداد٫ شمه ای از زیبایی های احتمال است که همه اینها با هم زیبایی٫ کارآیی و توان علم احتمال را نشان می دهند. برگرفته از وبلاگ:http://pnustatistic.blogfa.com/

 

 اول آبان روز آمار و برنامه ريزي ‎ گرامی باد

تحليل وضعيت موجود و پيش بيني وضعيت آينده در بخشهاي مختلف اقتصادي مستلزم وجود داده‌هاي آماري دقيق، جامع و به روز است.
 
بنابراين آمار و اطلاعات يكي از عوامل مؤثر و ضروري براي برنامه‌ريزي، ارزيابي عملكردها و تصميم‌گيري در سطوح مختلف مديريت بوده و سياستگزاران، برنامه‌ريزان و كارشناسان براي تدوين راهبردها، سياستگزاري و تعيين خط مشي، برنامه‌ريزي، نظارت، هماهنگي و هدايت برنامه‌ها و نيز فعالان اقتصادي و تجار در فرآيند ارتقاء جايگاه كشور در بازار جهاني به داده‌هاي آماري نياز دارند.

آمار و اطلاعات پايه و اساس هر تحقيق، پژوهش، تصميم گيري، برنامه ريزي و سياستگزاري است.  به همين جهت سياستگزاران، برنامه ريزان و كارشناسان براي تدوين برنامه‌ها، سياستگزاري‌ها و تصميم گيري‌ها به داده‌هاي آماري ويژه اي نياز دارند كه براساس آنها تحليل‌هاي خرد و كلان خود را شكل دهند. برخي فعالان اقتصادي به داده‌هاي آماري صنعت يا بازار خاصي توجه دارند، حال آنكه برخي ديگر علاوه بر آمارهاي موردي به داده‌هاي آماري متغيرهاي كلان اقتصادي توجه مي‌كنند. همچنين پژوهشگران به طيف گسترده‌اي از داده‌هاي آماري نياز دارند. استفاده از اين ابزار اساسي و مطمئن به نحوي مورد توجه قرار گرفته كه ميزان توسعه‌يافتگي كشورها ارتباط تنگاتنگي با حجم و كيفيت آمار و اطلاعات توليد شده توسط آنها دارد. تهيه و توليد اطلاعات آماري صحيح و ارايه بهنگام آن به منظور رفع نيازهاي آماري جامعه به ويژه برنامه‌هاي توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشور و همچنين تغذيه پايگاه اطلاعات آماري از جمله مهمترين هدفهاي نظام آماري كشور مي‌باشد.

از قدیم الایام دولت های مختلف برای اینکه بتوانند کشور خود را خوب اداره کنند محتاج به جمع آوری اطلاع از وضع ملت و ممکنات کشور بودند و تاریخ نشان می دهد که شاهنشاهان ایران از قدیم این اطلاعات را جمع آوری می کرده اند.

 

لطفا" به ادامه مطلب رجوع کنین.

ادامه مطلب

 

يكي از اهداف آموزش آمار و اشاعه فرهنگ آماري، شناخت صحيح نتايج آماري مي باشد، زيرا روشهاي آماري را مي توان به كارد تيزي تشبيه نمود كه اگر در جاي خود استفاده شوند، بسيار مفيد بوده ولي استفاده نابجا باعث زيانهاي جبران ناپذيري مي گردد.حتماً شنيده ايد كه مي گويند “ هر گفته اي را مي توان با آمار اثبات نمود” ، البته حقايق را مي توان با هر زباني تحريف نمود، اما با زبان آمار به سادگي مي توان اين كار را انجام داد. به راستي دليل اين امر چيست؟

                                                    

بيشتر مردم با اصول آماري و زبان آمار بيگانه مي باشند و لذا اگر مطلبي را بشنوند كه به وسيله اعداد و ارقام پشتيباني مي شود، به سادگي آن را مي پذيرند، مخصوصاً اگر آن مطلب توسط منبعي علمي منتشر شود، به مصداق ضرب المثلي كه مي گويد: « در شهر نابينايان مرد يك چشم پادشاه است».

بسياري از افراد عمداً يا سهواً داده هايي را به كار مي برند تا آنچه را كه اعتقاد دارند ارائه دهند و به اين دليل بخشي از داده ها را بكار برده و يا داده هاي معيني را از ديدگاه خاصي بيان مي دارند.

متاسفانه بر خلاف بسياري از مشاغل مانند پزشكي، حقوق و... كه براي كار كردن بايستي مجوز داشت، هر كسي مي تواند خود را آمارشناس معرفي نموده و تجزيه و تحليل هاي آماري ارائه دهد كه نتيجه بسياري از اينگونه تحليل ها، سوء استفاده از آمار است.

در هر حال آمار دروغ نمي گويد، مردم هستند كه بوسيله آمار دروغ مي گويند.براي تشخيص واقعيت از خلاف آن بايستي به سلاح علم آمار مجهز شويم.
براي مطالعه مثالهايي از « چگونه با آمار دروغ مي گويند» به كتابي با همين نام مراجعه كنيد.

 

منبع: وبلاگ آماری دانشگاه جندی شاپور اهواز

•  اگر نظر ۳ نفر را ميخواهيد، فقط ۲ آماردان تقاضا كنيد.
• من داده پرت نيستم؛ فقط هنوز توزيع خودم را پيدا نكرده ام.
• آيا شما در مورد آمارداني كه به زنداني انداخته شد شنيده ايد؟ او الان صفر درجه آزادي دارد.
•  آماردان كسي است كه در سطل آب يج ايستاده است، دست هايش را به اجاق چسبانده است و ميگويد "به طور متوسط، احساس خوبي دارم". ( K.Dunnigan )
• ارقام  دروغ نميگويند، اما دروغگوها مي شمارند.((Fletcher Knebel (1911-1993 نویسنده و روزنامه نگار امریکایی)
• دو نوع آمار وجود دارد، یکی شما در پی آن هستید و یکی دیگر شما جاعل آن هستید.(        Rex Stout نویسنده آمریکایی(1886-1975 ))
• آيا آماردانان طبيعي هستند؟
• اعداد مثل مردم هستند؛ آنها را به اندازه كافي شكنجه كنيد تا هر چيزي را به شما بازگو كنند.
• دروغ ها، دروغ هاي نفرت آميز و دادههاي پرت آماري وجود دارند.
• آمار به معناي نگفتن اينكه شما مطمئن هستيد ميباشد.
• آماردان كسي است كه يك خط دقيق را از يك پذيره توجيه ناپذير به يك نتيجه قبلي مي كشد.

نكته

يك آماردان مشهور هرگز با هواپيما سفر  نكرده بود، چرا كه او سفرهاي هوايي را مورد بررسي قرار داد و احتمال وجود يك بمب را در هر پرواز خاص يك در ميليون برآورد كرد و او آمادگي پذيرش اين احتمال وقوع  را نداشت.

روزي يكي از همكاران وي را در يك كنفرانس دور از خانه اش ملاقات كرد. "چگونه به اينجا آمده ايد، با قطار؟"

"نه، با پرواز"

"پس عقيده در مورد بمب چه شد؟"

"خوب، من پيش خودم فكر كردم كه اگر بخت وجود يك بمب ۱:ميليون است، آنگاه احتمال وجود ۲ بمب    (1000,000/1)*(1000,000/1)  است. اين احتمال خيلي، خيلي كوچك است، كه من ميتوانم آن را بپذيرم. بنابراين  اكنون من بمب خودم  را حمل ميكنم."

 

منبع:بینش آماری

یه داستان از یه آمریکایی : "دیروز داشتم رانندگی می کردم راننده خانمی را دیدم که ناگهان جلوی یه کامیون پیچیدو راننده کامیون به خاطر اینکه با او برخورد نکند خود را به کنار جاده کشاند او که حسابی عصبانی شده بود سرش را از پنجره کامیون بیرون آورد و ناسزایی نثار راننده خاطی کرد .با خودم فکر کردم :عجب مرد احمقی . من در این گونه مواقع کهه طرف مقابلم یک خانم باشد لبخندی میزنمو گوسفند وار دستم را برایش تکان میدهم و از کنارش می گذرم ....چرا؟ فقط به دلیل آمار من هر روز ۴۸ مایل تا سر کار رانندگی می کنم یعنی رفت و برگشت روزانه ام ۹۶ مایل .از این ۹۶ مایل ۱۶ مایل آن سپر به سپر است اکثر این مسیر سپر به سپر مسیر یه بزرگراه ۸ خطه است.پس اگر اگر شما به ۷ خط آن نگاه کنی (۷ خطی که من درون آن نیستم )۷ خودرو در تمام ۳۲ مایل رفت و برگشتم وجود خواهد داشت که در کل ۳۲ مایل ۳۱۴۲۴ خودرو می شود حالا حتی اگر باقی مسیر ۳۲ مایلی را سپر به سپر حرکت نکنم باز می توان گفت که حداقل از کنار ۴۰۰۰ خودرو دیگر عبور خواهم کرد یعنی روزانه ۳۶۰۰۰ خودرو از کنار من می گذرند . آمار می گوید حداقل نیمی از این خودروها به وسیله رانندگان زن خانم هدایت می شود .یعنی ۱۸۰۰۰ خودرو . باز طبق آمار معلوم شده ۷۰درصد از خانم ها در زندگی عاطفی اشان یا شکست خوردهاند و یا چندان راضی نیستند یعنی ۴۴۹ نفر. باز طبق نظر بخش امر موسسه ملی بهداشت ۲۲ درصد خانم ها یا خودکشی کردهاند و یا قصد کشتن کسی را می کنند . ۳۴ درصد از آنها بزرگترین مشکلشان مردها هستند یعنی ۳۳ نفر . طبق بررسی انجمن تفنگدارن آمریکا ۵در صد این خانم ها اسلحه حمل می کنند و این عدد روز به روز در حال افزایش است . این آمار و بررسی ها و محاسبات آماری فوق به من این هشدار را می دهد که :هر روز یعنی هر یک روزی که من بیرون هستم حداقل از کنار یک خانم می گذرم که یا مشکل عاطفی دارد یا فکر می کند مردها بزرگترین مشکل زندگی اشان هستند یا به طور جدی به خودکشی فکر میکند ویا می خواهد دیگری را بکشد و خلاصه ممکن است .... با این اوضاع و احوال ناسزا گفتی به خانم ها درست است ؟( من که اینطوری فکر نمی کنم)"

منبع: http://amaranjoman.blogfa.com/

آمار را چنان به کار میگیرد که مرد مست تیر چراغ را. نه برای استفاده از روشنایی آن بلکه به خاطر تکیه بر آن.

"آندرو لنگ"

باید به شانس اعتقاد داشته باشیم وگرنه چگونه میتوانیم پیروزی آنهایی را که دوستشان نداریم تبیین کنیم؟

"ژان کوکتو" 

تعریف دیگری از علم آمار و کاربرد آن در پزشکی.
ادامه مطلب

"به زودی روزی فرا خواهد رسید که داشتن تفکر آماری و آموختن علم آمار برای مردم کشوری که میخواهند پیشرفت کنند همانند خواندن و نوشتن ضروری باشد"

جی-اچ ولز

متاسفانه در کشور ما این رشته هنوز نتوانسته است به جایگاه واقعی خود دست یابد و آن طور که شایسته است به عموم مردم شناسانده شود. اگر بگوییم عامه مردم آماردانان را در حد افرادی که برای سرشماری به منزل آنها مراجعه می کنند، می شناسند یا مدیران ما کاربرد آن را در حد رسم نمودار و ارائه شاخص های توصیفی مانند میانگین و واریانس می دانند حرفی به گزافه نگفته ایم.

ریشه اصلی این مشکل چیست؟

شاید عدم شناخت دانشجویان نسبت به مسائل کاربردی آمار در سایر علوم و به تبع آن عدم به کار گیری روش ها و فنون آماری در این زمینه ها باعث بی توجهی به این رشته و ناشناخته ماندن آن شده است. پس بیاییم  با استفاده کاربردی از این رشته گامی در شناساندن آن برداریم. 

 

سر جوشیا استامپ گفته است:

دروغ سه نوع هست:1-دروغ معمولی،2-دروغ شاخدار،3-آمار !!!!

اما آمار دروغ نمیگوید، این ارقام هستند که دروغ می گویند و صد البته دروغگویان آمار سازی میکنند.......

 

هيچ كس نمي داند كه ايده ي احتمال در چه زمان و در كجا براي اولين بار بروز پيدا كرد ولي شواهدي كه بشرهاي اوليه را به توليد كردن فرآيند هاي تصادفي مربوط مي كند فراوانند، به طور مثال باستان شناساني كه به حفاري مشغول بودند با مقادير بسياري از astragali برخورد كردند:

ساخته اي از استخوان پاشنه ي پاي گوسفند كه داراي 6 وجه است و معمولا" هر وجه با شماره يا حكاكي مشخص شده است و به عقيده ي باستان شناسان مصرفشان در مراسم مصرفي وبازي هاي شرطي بوده است به طور مثال در آسياي صغير 5 تا را با هم انداخته و هر تركيب ممكن از 5 تا معرف يك خدا بوده مثلا" (13344) معرف زئوس بوده و نشان دهنده ي شجاعت .

در طول زمان اين وسيله به تاس كه رايج ترين راه توليد فرآيندهاي تصادفي است تبديل شده است . تاسي سفالي متعلق به دو هزار سال قبل از ميلاد مسيح در مصر كشف شده است . قمار به وسيله ي تاس در بين رومي ها و يوناني ها و مسيحيان اوليه رايج بوده ولي اولين شواهد استفاده از ورق (كارت) به قرن چهاردهم باز مي گردد . به نظر عجيب مي رسد كه با قريب به دو هزار سال استفاده از تاس هيچ كس ساده ترين رابطه هاي احتمال را ننوشته است.

مطلبی راجع به P Value

البته برای فهمیدنش باید زبان انگلیسی قوی ای داشته باشید اگه اینطور فکر میکنید ادامه مطلب رو ببینید

 

ادامه مطلب

 

 «من دوست دارم به آمار به عنوان علمی که با استفاده از داده ها ، معلومات را اضافه می کند فکر کنم . آمار فرصت های مهیجی را برای کسانی که به عنوان آماردان حرفه ای کار می کنند ، فراهم می آورد . آمار برای اداره ی صحیح دولت و تصمیم گیری در صنعت ضروری است و یک مؤلفه ی مهم از موضوعات تحصیلی جدید در تمام سطوح می باشد .»

"Jon Kettering , ASA President ,1997"

 

 

 

مشاوره با یک آماردان پس از پایان یافتن آزمایش ، اغلب تنها شامل درخواست از او برای پیش بردن آزمایشی مرده است. او احتمالا می تواند بگوید که آزمایش به چه علت نابود شده است.

فیشر ، درباره اهمیت آمار در علوم تجربی

جنگ عظیمی بین دو کشور درگرفته بود . ماهها از شروع جنگ می گذشت و جنگ کماکان ادامه داشت. سربازان دو طرف خسته شده بودند . فرمانده یکی از دو کشوربا طرحی اساسی قصد حمله بزرگی را به دشمن داشت و آن طرح با چنان دقت و درایتی ریخته شده بود که فرمانده به پیروزی نیروهایش اطمینان کامل داشت ولی سربازان خسته و دودل بودند. فرمانده سربازان خود را جمع کرد و راجع به نقشه حمله خود توضیحاتی به آنها داد. سپس سکه ای از جیب خود درآورد و گفت: سکه را بالا می اندازم , اگر شیر آمد پیروز می شویم و اگر خط آمد شکست می خوریم. سپس سکه را به بالا پرتاب کرد . سربازان با دقت , حرکت و چرخش سکه را در هوا دنبال کردند تا به زمین رسید . " شیر" آمده بود . فریاد شادی سربازان به هوا برخاست . فردای آنروز با نیروئی فوق العاده به دشمن حمله کردند و پیروز شدند. پس از پایان نبرد , معاون فرمانده نزد او آمد و گفت: " قربان , آیا شما واقعا می خواستید سرنوشت کشورمان را به یک سکه واگذار کنید ؟" فرمانده لبخندی زد و گفت : " بله"

و سکه را به او نشان داد.هر دو طرف سکه شیر بود.

 

 

ِنّا نَحنُ نُحیِ المَوتَی وَ نَکتُبُ مَا قَدَّمُوا وَ اثارَهُم وَ کُلُّ شَیءٍ اَحصَیناهُ فِی اِمامٍ مُبِینٍ»

 **ما مردگان را زنده می گردانیم و آنچه را از پیش فرستاده اند و تمام آثار وجودی آنها را می نویسیم! و همه چیز را در کتاب (لوح محفوظ) آشکار کننده ای به شمار آورده ایم.**

 

سوره مبارکه یس- آیه ۱۲

 

* چقدر خوبه ما به عنوان کسی که کار آماری انجام می ده، همیشه یادمون باشه که ارقام دروغ نمی گویند این دروغگویانند که رقم سازی می کنند؛ یادمون باشه که یه کسی هم هست که چرتکه ی کارای ما رو می ندازه خیلی دقیق تر از هر جدول و عدد و نموداری ... پس حواسمون باشه که حسابمون سنگین نشه...

 

اینو از تو سایت http://sepideh_statistic.persianblog.ir کپی کردم به نظر من که جالب بود

 

 

 بر طبق  سرشماري عمومي نفوس و مسكن 1385 ایران ، 5 شهر پر جمعیت ایران یه ترتیب عبارتند از تهران (7,797,520 ) ، مشهد (2,427,316)، اصفهان (1,602,110 )  ، تبریز(1,398,060) و کرج (1,386,030).

در میان 30 استان کشور استانهای تهران ، خراسان رضوی و اصفهان به ترتییب پر جمعیت ترین و استانهای ایلام ، سمنان و کهکیلویه و بویر احمد جزو کم جمعیت ترین استانها می باشند.

با استفاده از سایت های زیر محاسبات آماری خود را در اینترنت انجام دهید http://www.wessa.net http://www.statcrunch.com http://calculators.stat.ucla.edu/ http://www.webstatsoftware.com

منبع:  سایت آمار

در نظريه بازي ها اصطلاح جالبي است تحت عنوان «قرباني عقلانيت خود شدن». معني اين حرف اين است که حريف شما اگر بداند که شما يک بازي گر عقلاني هستيد آن گاه مطمئن خواهد بود که شما در هر موقعيتي گزينه اي را انتخاب خواهيد کرد که منافع خودتان را بيشينه کند و استراتژي هاي ديگر را کنار خواهيد گذاشت. حتي اگر قبلا تهديد کرده باشيد که استراتژي ديگري را در پيش خواهيد گرفت

ادامه مطلب

آمار چيست؟

بيشتر مردم با كلمه آمار،به مفهومي كه براي ثبت و نمايش اطلاعات عددي به كار مي رود، آشنا هستند: تعداد بيكاران،قيمت روزانه بعضي از سهام در بازار بورس، تعداد افراد تلف شده در اثر شيوع يك بيماري، مثالهايي از اين مفهوم اند.ولي اين مفهوم منطبق با موضوع اصلي مورد بحث آمار نيست.آمار،عمدتا"با وضعيتهايي سروكار دارد كه در آنها وقوع يك پيشامد به طور حتمي قابل پيش بيني نيست.استتنتاجهاي آماري غالبا"غيرحتمي اند، زيرامبتني بر اطلاعات ناكامي هستند:تخمين نرخ جاري بيكاري در يك ناحيه بر مبناي مطالعه روزي چند هزار نفر از مردم، يا بررسي يك طرح جديد ترافيك برمبناي نظرخواهي از تعدادي از افراد يك منطقه،مثالهايي ازاين موضوع اند.موارد ديگري ازعدم حتميت وقتي پيش مي آيد كه مشاهدات مكرر برروي يك پديده،نتايج متفاوتي به دست دهند،حتي اگر سعي كنيم عوامل مؤثر بر پديده اي را كه قرار است مشاهده شود كنترل كنيم.مثلا"،همه درختان كاج يكساله داراي بلندي يكسان نيستند،حتي اگر از يك نوع نهال باشند و تحت شرايط يكسان نور، هواوخاك قرارگيرند.آمار به عنوان يك موضوع علمي،امروزه شامل مفاهيم و روشهايي است كه در تمام پژوهشهايي كه مستلزم جمع آوري داده ها به وسيله يك فرايند آزمايش و مشاهده و انجام استنباط و نتيجه گيري بوسيله تجزيه و تحليل اين داده ها هستند،اهميت بسيار دارند.

تعريف آمار:

آمار،مجموعه اي ازمفاهيم وروشهاست كه درهرزمينه پژوهش،براي گردآوري وتعبير اطلاعات مربوط به آن وانجام نتيجه گيريها، درشرايطي كه عدم حتميت و تغيير وجود دارد،به كارمي رود.معادل كلمه آمار در زبان انگليسي «statistics» است كه از لحاظ تاريخي، از كلمه لاتين « status» مشتق شده و يكي از معاني كلمه اخير،« state» (دولت ) است.

نقش آمار در زندگي روزمره:

پي بردن به واقعيات امور ازطريق گردآوري و تعبير داده ها،منحصر به پژوهشگران حرفه اي نيست.اين امردرزندگي روزمره همه مردم كه مي كوشند،آگاهانه يا ناآگاهانه،مسائلي را درباره جامعه،شرايط زندگي،محيط زندگي خودوكل دنيا درك كنند،معمول است.براي كسب اطلاع ازوضع بيكاري،آلودگي ناشي ازضايعات صنعتي،اثر يك مسكن دررفع بيماري وسايرمسائل موردعلاقه  درزندگي روزمره؛اطلاعات وارقام راجمع آوري و آنها راتفسير مي نماييم يا كوشش مي كنيم كه تفسيرهاي ديگران رابفهميم. بنابراين،هرروز از طريق تجزيه و تحليل ضمني اطلاعات مبتني بر واقعيات، عمل كسب آگاهي انجام مي گيرد.

منابع اطلاعات مبتني بر واقعيات مي توانند تجربيات فردي،اخبار روز در رسانه هاي گروهي،گزارشهاي دولتي،مقالات مجلات تخصصي،پيش بينيهاي هواشناسي،گزارشهاي مربوط به بازار،شاخصهاي هزينه زندگي ونتايج حاصل ازافكار عمومي باشند. روشهاي آماري به طور گسترده اي درتهيه اين گونه گزارشها به كار مي روند.گزارشهاي متكي براستدلال آماري وتفسيردقيق نتايج،واقعا" روشنگرند؛ولي غالبا"استفاده غلط از روشهاي آماري،كه ممكن است عمدي يا ناشي ازسهل انگاري باشد،منجر  به نتيجه گيري غلط وتحريف واقعيت مي شود.براي عامه مردم،كه خوانندگان اصلي اين گزارشها هستند،لازم است كه تصوري از استدلال آماري در ذهن داشته باشند تا بتوانند داده ها را به طور صحيح تعبير كنند و نتايج حاصل را ارزيابي نمايند.استدلال آماري ملاكهايي به دست مي دهد كه با استفاده ازآنها مي توان معلوم كرد كه آيا داده ها،واقعا"نتايج را تأييد مي كنند ياخير. البته درهر زمينه اي از تحقيق، اعتبار نتايج بستگي زيادي نيز به نوع استفاده از روشهاي آماري در مرحله جمع آوري داده ها دارد.امروزه روشهاي آماري درحكومتهاي دموكراسي جديدنقش مهمي دارند.مثلا"،اگر نمايندگان انتخابي مردم بتوانندتمايلات موكلانشان را با استفاده از روشهاي نمونه گيري مناسب به طور سريع معلوم كنند، بهتر مي توانند سياست عمومي كشور را در جهت رعايت خواسته هاي مردم تنظيم كنند.

 

ارتباط متقابل آمار و ساير رشته ها:

وظيفه اوليه آمار،كه صرفا" عبارت است از جمع آوري و نمايش داده ها بود،كاملا"تغيير كرده است و نقش جديد آن،فراهم آوردن ابزارهايي تحليلي است كه با استفاده از آنها بتوان داده ها را به طور مؤثر جمع آوري كرد و از آنها معاني لازم را بيرون كشيده و تفسير نمود.با استفاده از مفاهيم و روشهاي آماري مي توان از روي نمونه،نتيجه گيريهاي معتبري در مورد جامعه به عمل آورد.علم آمار در تمام آن دسته از فعاليتهاي بشري كه در آنها،اثبات ادعاها و طبقه بندي اطلاعات مبتني بر شواهد تجربي است،حضور دارد.

كاربرد روشهاي آماري در قلمروهاي گوناگوني از علوم انساني،علوم و مهندسي،رشته هاي علمي جديدي پديد آورده است كه در ارتباط متقابل با آمارهستند،نظير آمارزيستي،روانسنجي،آمار مهندسي،آماربازرگاني، اقتصادسنجي وجمعيت شناسي.بعلاوه علم آمار در رشته هاي بسيار ديگري كه هنوز از تركيب آنها با آمار شاخه هايي با اسامي خاص پديد نيامده،از قبيل علوم سياسي،هواشناسي و محيط شناسي،نقش عمده اي ايفا مي كند.

مفاهيم اساسي و هسته اصلي روشهاي آماري،در تمام قلمروهاي گوناگون كاربرد آمار،تقريبا"يكي است:تفاوتي كه وجود دارد آن است كه در هر قلمروي، ممكن است تعدادي از روشها نسبت به روشهاي ديگر مفيد تر باشند و مورد تأكيد بيشتري قرار گيرند.